Top / 糸魚川周辺のシダ
糸魚川周辺のシダ
糸魚川周辺は地形・地質の変化に富むところである。フォッサマグナという大規模な地溝帯の北端の地点であり、古生代の石灰岩でできた大規模な山塊や海底火山によるといわれている火山角礫岩や凝灰角礫岩でできた急峻な山(爆裂壁か)など変化に富む地形がいくつもみられる。以前糸魚川市の東の海川を訪れたが今回は西側の石灰岩地帯の黒姫山・明星山と東側の火成岩地帯の海谷渓谷を訪れた(海谷渓谷は増水で渡渉できず途中まで)。地形や地質が変化に富むと植物相も変化に富み興味深い。なお、2018年4月30日糸魚川市 海谷渓谷で観察したシダも一緒に掲載しています。
観察されたシダには、黒姫山で見られたシダと海谷渓谷で見られたシダ、また両地域どちらでも見られたシダがあります。
今後、主なシダについては少しずつ紹介いたします。
| 科名 | 属名 | 種名 |
|---|---|---|
| ヒカゲノカズラ科 Lycopodiaceae | コスギラン属 Huperzia | トウゲシバ Huperzia serrata ホソバトウゲシバ |
| イワヒバ科 Selaginellaceae | イワヒバ属 Selaginella | イワヒバSelaginella tamariscina イワヒバ細葉typeか カタヒバ Selaginella involvens |
| トクサ科 Equisetaceae | トクサ属 Equisetum | スギナ Equisetum arvense |
| ハナヤスリ科 Ophioglossaceae | ハナワラビ属 Botrychium | ナツノハナワラビ Botrychium virginianum ヤマハナワラビBotrychium multifidum |
| ハナヤスリ属 Ophioglossum | ヒロハハナヤスリOphioglossum vulgatum | |
| ゼンマイ科 Osmundaceaee | ゼンマイ属 Osmunda | ゼンマイ Osmunda japonica |
| コケシノブ科 Hymenophyllaceae | コケシノブ属 Hymenophyllum | コウヤコケシノブHymenophyllum barbatum ヒメコケシノブ Hymenophyllum coreanum コケシノブ Hymenophyllum wrightii |
| ハイホラゴケ属 Vandenboschia | ヒメハイホラゴケVandenboschia nipponica コハイホラゴケ(ハイホラゴケ×ヒメハイホラゴケ)Vandenboschia kalamocarpa×V.nipponica | |
| キジノオシダ科 Plagiogyriaceae | キジノオシ属 Plagiogyria | ヤマソテツ Plagiogyria matsumureana |
| コバノイシカグマ科 Dennstaedtiaceae | コバノイシカグマ属 Dennstaedtia | イヌシダ Dennstaedtia hirsuta オウレンシダDennstaedtia wilfordii コバノイシカグマDennstaedtia scabra |
| フモトシダ属 Microlepia | フモトシダ Microlepia marginata | |
| ワラビ属 Pteridium | ワラビ Pteridium aquilinum | |
| イノモトソウ科 Pteridaceae | イワガネゼンマイ属 Coniogramme | イワガネゼンマイ Coniogramme intermedia イワガネソウ Coniogramme japonica |
| イノモトソウ属 Pteris | イノモトソウ Pteris multifida オオバノイノモトソウ Pteris cretica | |
| ホウライシダ属 Adiantum | ハコネシダ Adiantum monochlamys クジャクシダAdiantum pedatum | |
| チャセンシダ科 Aspleniaceae | チャセンシダ属 Asplenium | トラノオシダ Asplenium incisum クモノスシダAsplenium ruprechtii イチョウシダAsplenium ruta-uraria コタニワタリ糸魚川黒姫山・まいこみ平Asplenium scolopendrium イワトラノオAsplenium tenuicaule ヒメイワトラノオAsplenium capillipes チャセンシダAsplenium trichomanes アオチャセンシダAsplenium viride |
| ヒメシダ科 Thelypteridaceae | ヒメワラビ属 Macrothelypteris | ヒメワラビMacrothelypteris torresiana var. calvata ミドリヒメワラビMacrothelypteris viridifrons |
| ミヤマワラビ属 Phegopteris | ミヤマワラビ Phegopteris connectilis | |
| オオハシゴシダ属 Coryphopteris | ハリガネワラビ Coryphopteris japonica イワハリガネワラビ Coryphopteris musashiensis | |
| ヒメシダ属 Thelypteris | ヒメシダ Thelypteris palustris | |
| オオバショリマ属 Oreopteris | オオバショリマ Oreopteris quelpartensis | |
| ミゾシダ属 Leptogramma | ミゾシダ Leptogramma mollissima | |
| イワデンダ科 Woodsiaceae | イワデンダ属 Woodsia | イワデンダ Woodsia polystichoides フクロシダ Woodsia manchuriensis |
| ヌリワラビ科 Rhachidosoraceae | ヌリワラビ属 Rhachidosorus | ヌリワラビRhachidosorus mesosorum |
| コウヤワラビ科 Onocleaceae | クサソテツ属Matteuccia | クサソテツ Matteuccia Todaro |
| コウヤワラビ属 Onoclea | コウヤワラビ Onoclea sensibilis | |
| イヌガンソク属 Pentarhizidium | イヌガンソク Pentarhizidium orientalis | |
| シシガシラ科 Blechnaceae | シシガシラ属 Spicantopsis | シシガシラSpicantopsis niponicum オサシダSpicantopsis amabilis |
| ミヤマシシガシラ属 Struthiopteris | ミヤマシシガシラ糸魚川黒姫山・まいこみ平 Struthiopteris castanea | |
| メシダ科 ATHYRIACEAE | ウラボシノコギリシダ属Anisocampium | イヌワラビ Anisocampium niponicum |
| メシダ属 Athyrium | ヤマイヌワラビ Athyrium vidalii カラクサイヌワラビ Athyrium clivicolai ホソバイヌワラビ Athyrium iseanum ヘビノネコザ Athyrium yokoscense イッポンワラビAthyrium crenulatoserrulatum シケチシダAthyrium decurrentialatum シケチシダ(小羽片が中~浅裂) シケシダ(小羽片中裂type) サトメシダAthyrium deltoidofrons コシノサトメシダAthyrium neglectum タカネサトメシダAthyrium pinetorum エゾメシダ | |
| シケシダ属 Deparia | ハクモウイノデ Deparia pycnosora ミヤマシケシダDeparia pycnosora var. pycnosora シケシダ Deparia japonica フモトシケシダ Deparia pseudoconilii ホソバシケシダ Deparia conilii オオヒメワラビ Deparia okuboana オオメシダDeparia pterorachis | |
| ノコギリシダ属 Diplazium | キヨタキシダ Diplazium squamigerum | |
| オシダ科 Dryopteridaceae | カナワラビ属 Arachniodes | リョウメンシダ Arachniodes standishii ホソバナライシダ Arachniodes borealis シノブカグマ Arachniodes mutica |
| ヤブソテツ属 Cyrtomium | ヤブソテツ(ツヤナシヤマヤブソテツ) Cyrtomium fortunei var. clivicola テリハヤブソテツ Cyrtomium laetevirens | |
| オシダ属 Dryopteris | オシダDryopteris crassirhizoma ミヤマクマワラビDryopteris polylepis クマワラビ Dryopteris lacera ミヤマイタチシダDryopteris sabaei ミヤマベニシダ Dryopteris monticola ベニシダ Dryopteris etythrosora | |
| イノデ属 Polystichum | ツルデンダPolystichum craspedosorum ジュウモンジシダ Polystichum tripteron サカゲイノデ まいこみ平 Polystichum retrosopaleaceum ホソイノデPolystichum braunii 不明なイノデの仲間 | |
| ウラボシ科 Polypodiaceae | ミツデウラボシ属 Selliguea | ミツデウラボシ Selliguea hastata |
| ノキシノブ属 Lepisorus | ノキシノブLepisorus thunbergianus クロノキシノブLepisorus nigripes ヒメノキシノブ Lepisorus onoei ミヤマノキシノブ Lepisorus ussuriensis var. distans | |
| サジラン属 Loxogramme | ヒメサジランLoxogramme grammitoides | |
| カラクサシダ属 Pleurosoriopsis | カラクサシダPleurosoriopsis makinoi | |
| エゾデンダ属 Polypodium | オシャグジデンダPolypodium fauriei |